cronje

รู้จัก Andre Cronje: บิดาแห่ง DeFi และผลงานโปรเจกต์คริปโตที่พลิกโฉมวงการ

ในโลกของสกุลเงินดิจิทัลและบล็อกเชน มีชื่อไม่กี่ชื่อที่ถูกกล่าวถึงด้วยความเคารพและความกังขาในเวลาเดียวกันเท่ากับ Andre Cronje นักพัฒนาซอฟต์แวร์ชาวแอฟริกาใต้ผู้สร้างระบบนิเวศทางการเงินแบบกระจายศูนย์ (DeFi) ที่ทรงอิทธิพลที่สุดคนหนึ่งของโลก บทความนี้จะเจาะลึกถึงโปรเจกต์คริปโตของ Andre Cronje ทั้งในแง่ของสถาปัตยกรรมทางเทคนิค กรณีการใช้งานจริง และแนวทางปฏิบัติที่ดีที่สุดสำหรับนักพัฒนาที่ต้องการศึกษาหรือสานต่องานของเขา

Andre Cronje เริ่มต้นเส้นทางในวงการคริปโตด้วยการเป็นนักเขียนบทความทางเทคนิค ก่อนจะก้าวเข้าสู่การพัฒนา Smart Contract บน Ethereum ปัจจุบันเขามีผลงานที่รวมมูลค่าทรัพย์สินที่ถูกล็อกไว้ (TVL) รวมกันหลายพันล้านดอลลาร์ และเป็นที่รู้จักในฐานะผู้บุกเบิกนวัตกรรมด้านการให้ผลตอบแทน (Yield Farming) และการสร้างสภาพคล่องแบบอัตโนมัติ

ภาพรวมของโปรเจกต์หลัก: จาก Yearn Finance สู่ Fantom Ecosystem

Andre Cronje มีผลงานที่โดดเด่นหลายชิ้น แต่โปรเจกต์ที่สร้างชื่อและเปลี่ยนโฉมหน้าของ DeFi อย่างแท้จริงมีอยู่ 3 โปรเจกต์หลัก ได้แก่ Yearn Finance, Keep3r Network และการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานบน Fantom นอกจากนี้ยังมีโปรเจกต์เสริมอย่าง ve(3,3) และ Solidly ที่เป็นนวัตกรรมทางกลไกการจูงใจ

Yearn Finance: ผู้บุกเบิก Yield Aggregator

Yearn Finance (เดิมชื่อ iEarn) เป็นโปรเจกต์แรกที่ทำให้ Andre Cronje กลายเป็นที่รู้จัก มันคือแพลตฟอร์มที่รวบรวมกลยุทธ์การหา Yield จากโปรโตคอล DeFi ต่างๆ มาไว้ในที่เดียว โดยใช้ Smart Contract อัจฉริยะในการย้ายเงินไปยังแหล่งที่ให้ผลตอบแทนสูงสุดโดยอัตโนมัติ

สถาปัตยกรรมของ Yearn ประกอบด้วยชั้นต่างๆ ดังนี้:

• Vaults: สมาร์ทคอนแทรคที่รับเงินฝากและนำไปลงทุนตามกลยุทธ์ที่กำหนด
• Strategies: ชุดคำสั่งที่กำหนดว่าเงินใน Vault จะถูกนำไปใช้อย่างไร เช่น การให้กู้บน Aave หรือการเพิ่มสภาพคล่องบน Uniswap
• Governance: ระบบการบริหารจัดการผ่านโทเคน YFI ที่ให้สิทธิ์ผู้ถือโทเคนในการโหวตเปลี่ยนแปลงพารามิเตอร์

ตัวอย่างกลยุทธ์พื้นฐานใน Yearn Vault (แบบจำลองด้วย Solidity):

// SPDX-License-Identifier: MIT
pragma solidity ^0.8.0;

import "@openzeppelin/contracts/token/ERC20/IERC20.sol";

contract SimpleYieldStrategy {
    address public vault;
    address public lendingPool; // เช่น Aave Lending Pool
    
    constructor(address _vault, address _lendingPool) {
        vault = _vault;
        lendingPool = _lendingPool;
    }
    
    function deposit(address token, uint256 amount) external {
        require(msg.sender == vault, "Only vault can call");
        IERC20(token).transferFrom(vault, address(this), amount);
        IERC20(token).approve(lendingPool, amount);
        // สมมติว่า lendingPool มีฟังก์ชัน deposit
        (bool success, ) = lendingPool.call(abi.encodeWithSignature("deposit(address,uint256)", token, amount));
        require(success, "Deposit failed");
    }
    
    function withdraw(address token, uint256 amount) external returns (uint256) {
        require(msg.sender == vault, "Only vault can call");
        (bool success, bytes memory data) = lendingPool.call(abi.encodeWithSignature("withdraw(address,uint256)", token, amount));
        require(success, "Withdraw failed");
        uint256 received = abi.decode(data, (uint256));
        IERC20(token).transfer(vault, received);
        return received;
    }
}

Keep3r Network: ตลาดแรงงานแบบกระจายศูนย์

Keep3r Network เป็นโปรเจกต์ที่แก้ปัญหาเรื่อง “งานภายนอก” (External Jobs) ที่ Smart Contract ไม่สามารถทำได้ด้วยตัวเอง เช่น การปรับสมดุลสภาพคล่อง การเรียกฟังก์ชันตามเวลา หรือการดำเนินการที่ต้องใช้ข้อมูลจากภายนอก (Oracles) Keep3r สร้างตลาดที่ “Keeper” (ผู้ปฏิบัติงาน) สามารถรับงานและได้รับค่าตอบแทนเป็นโทเคน KP3R

แนวคิดหลักของ Keep3r คือการแยก “การตัดสินใจ” ออกจาก “การดำเนินการ” โดย Smart Contract จะเป็นผู้กำหนดว่างานใดควรทำ แต่ปล่อยให้มนุษย์หรือบอทเป็นผู้ดำเนินการจริง ซึ่งช่วยลดค่าแก๊สและเพิ่มประสิทธิภาพ

Solidly: นวัตกรรม ve(3,3) และการปฏิวัติ DEX

Solidly เป็นโปรเจกต์ที่ Andre Cronje พัฒนาบน Fantom โดยนำแนวคิดของ veTokenomics (Vote-Escrowed Tokenomics) มาผสมผสานกับ (3,3) Game Theory จาก Olympus DAO กลไกนี้สร้างแรงจูงใจให้ผู้ถือโทเคนล็อกโทเคนของตนเพื่อรับสิทธิ์ในการโหวตว่ากลุ่มสภาพคล่อง (Liquidity Pool) ใดควรได้รับรางวัลมากที่สุด

ตารางเปรียบเทียบ Yearn Finance, Keep3r และ Solidly:

สถาปัตยกรรมทางเทคนิคของโปรเจกต์ Andre Cronje

หนึ่งในจุดเด่นของ Andre Cronje คือการออกแบบระบบที่ซับซ้อนแต่สามารถทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพสูง โดยเฉพาะในเรื่องของการจัดการสถานะ (State Management) และการสื่อสารระหว่างคอนแทรค (Cross-Contract Communication)

การออกแบบ Vault และ Strategy ใน Yearn

Yearn Vault ทำงานบนหลักการของ “Delegated Investment” โดยผู้ใช้ฝากโทเคนเข้า Vault และรับ “yToken” (เช่น yvDAI) ที่แสดงถึงส่วนแบ่งใน Vault นั้นๆ Smart Contract ของ Vault จะกระจายเงินไปยัง Strategy ต่างๆ ซึ่งแต่ละ Strategy จะมีฟังก์ชัน harvest() สำหรับเรียกเก็บผลตอบแทนและนำกลับมาลงทุนใหม่

ตัวอย่างการทำงานของ Vault แบบง่าย:

// โค้ดจำลองการทำงานของ Yearn Vault (ไม่ใช่โค้ดจริง)
contract YearnVault {
    IERC20 public token; // โทเคนที่รับฝาก
    mapping(address => uint256) public balances; // ยอดคงเหลือของผู้ใช้
    uint256 public totalAssets; // มูลค่าทรัพย์สินรวม
    address[] public strategies; // รายการกลยุทธ์ที่ใช้งาน
    
    function deposit(uint256 amount) external {
        token.transferFrom(msg.sender, address(this), amount);
        uint256 shares = amount * 1e18 / pricePerShare(); // คำนวณหุ้น
        balances[msg.sender] += shares;
        totalAssets += amount;
        _distributeToStrategies(amount); // กระจายเงินไปยังกลยุทธ์
    }
    
    function withdraw(uint256 shares) external returns (uint256) {
        uint256 amount = shares * pricePerShare() / 1e18;
        balances[msg.sender] -= shares;
        totalAssets -= amount;
        _withdrawFromStrategies(amount); // ถอนเงินจากกลยุทธ์
        token.transfer(msg.sender, amount);
        return amount;
    }
    
    function pricePerShare() public view returns (uint256) {
        if (totalSupply() == 0) return 1e18;
        return totalAssets * 1e18 / totalSupply();
    }
}

ระบบ Keeper และ Job ใน Keep3r

Keep3r ใช้โมเดล “Work-in-Progress” ที่ Keeper จะต้องผูกมัด (Bond) โทเคน KP3R เพื่อแสดงความจริงใจ ก่อนที่จะสามารถรับงานได้ ระบบจะใช้กลไกการตรวจสอบความถูกต้องของงานผ่าน “Pending Jobs” และ “Credits” โดย Keeper จะได้รับเครดิตเมื่อทำงานสำเร็จ และหากทำงานผิดพลาด เครดิตจะถูกลดลง

ขั้นตอนการทำงานของ Keeper โดยสังเขป:

1. Bonding: Keeper ฝาก KP3R เป็นหลักประกัน
2. Job Registration: ผู้สร้างงาน (Job Owner) จดทะเบียนงานในระบบ
3. Work Submission: Keeper เรียกฟังก์ชัน work() พร้อมหลักฐานการทำงาน
4. Verification: ระบบตรวจสอบความถูกต้อง (อาจใช้ Oracle หรือ On-chain Data)
5. Payment: จ่ายค่าตอบแทนเป็น KP3R หรือ ETH

กลไก ve(3,3) และการกระจายรางวัลใน Solidly

Solidly ใช้ “Vote-Escrowed” model ที่ผู้ใช้ต้องล็อกโทเคน SOLID เพื่อรับสิทธิ์ในการโหวต ระยะเวลาล็อกสูงสุดคือ 4 ปี โดยยิ่งล็อกนานจะได้รับคะแนนโหวตมากขึ้น (Linear Scaling) รางวัลค่าธรรมเนียมการซื้อขายจะถูกกระจายให้กับผู้ที่โหวตให้กับ Liquidity Pool ที่มีปริมาณการซื้อขายสูง

สมการการคำนวณรางวัลใน Solidly (แบบจำลอง):

// สมการจำลองการคำนวณรางวัล
// R_i = (V_i / ΣV) * F_total * W_i
// โดยที่:
// R_i = รางวัลสำหรับ Pool i
// V_i = คะแนนโหวตที่ Pool i ได้รับ
// ΣV = คะแนนโหวตรวมทุก Pool
// F_total = ค่าธรรมเนียมรวมที่เก็บได้
// W_i = น้ำหนักของ Pool (ขึ้นอยู่กับปริมาณการซื้อขาย)

function calculateReward(
    uint256 poolVotes,
    uint256 totalVotes,
    uint256 totalFees,
    uint256 poolVolume
) public pure returns (uint256) {
    uint256 voteShare = (poolVotes * 1e18) / totalVotes;
    uint256 volumeWeight = (poolVolume * 1e18) / totalVolume;
    uint256 weightedShare = (voteShare * volumeWeight) / 1e18;
    return (weightedShare * totalFees) / 1e18;
}

กรณีการใช้งานจริงและแนวทางปฏิบัติที่ดีที่สุด

โปรเจกต์ของ Andre Cronje ไม่ได้เป็นเพียงทฤษฎี แต่ถูกนำไปใช้ในโลกจริงอย่างแพร่หลาย ต่อไปนี้คือกรณีการใช้งานที่สำคัญและแนวทางปฏิบัติที่นักพัฒนาควรทราบ

กรณีที่ 1: การบริหารสภาพคล่องอัตโนมัติด้วย Yearn

กองทุน Hedge Fund แห่งหนึ่งต้องการบริหารสินทรัพย์ดิจิทัลมูลค่า 10 ล้านดอลลาร์ โดยไม่ต้องจ้างทีมงานเทรดเดอร์ พวกเขาใช้ Yearn Vault สำหรับ stablecoin (เช่น yvUSDC) ซึ่งสามารถให้ผลตอบแทนเฉลี่ย 5-15% APY โดยอัตโนมัติ โดยไม่ต้องดูแลรายวัน

แนวทางปฏิบัติที่ดีที่สุด:

• เลือก Vault ที่มีประวัติการทำงานยาวนานและผ่านการ Audit
• ตรวจสอบกลยุทธ์ที่ Vault ใช้ผ่านหน้าเว็บของ Yearn หรือ Etherscan
• กระจายความเสี่ยงด้วยการฝากในหลาย Vaults
• ติดตามการเปลี่ยนแปลงกลยุทธ์ผ่าน Governance Proposals

กรณีที่ 2: การใช้ Keep3r สำหรับการปรับสมดุล Oracle

โปรโตคอลการให้กู้ยืม (Lending Protocol) บน Fantom ต้องการปรับอัตราดอกเบี้ยตามราคาสินทรัพย์ที่ผันผวน พวกเขาจ้าง Keeper ผ่าน Keep3r เพื่อทำหน้าที่เรียกฟังก์ชัน updatePrice() ทุกๆ 10 นาที โดยจ่ายค่าตอบแทนเป็น KP3R

แนวทางปฏิบัติที่ดีที่สุด:

• กำหนด “Job Specificity” ให้ชัดเจนเพื่อป้องกัน Keeper ทำงานผิด
• ใช้ “Automation Bond” เพื่อให้ Keeper มีแรงจูงใจในการทำงานอย่างถูกต้อง
• ตรวจสอบประวัติ Keeper ผ่าน Dashboard ก่อนมอบงาน
• ตั้งค่า “Timeout” สำหรับงานที่ใช้เวลานาน

กรณีที่ 3: การสร้าง Liquidity Pool บน Solidly

โปรเจกต์ DeFi ใหม่ต้องการสร้างสภาพคล่องสำหรับโทเคนของตนบน Fantom พวกเขาใช้ Solidly เพื่อสร้าง StableSwap Pool (สำหรับคู่ stablecoin) และ Volatile Pool (สำหรับคู่โทเคนทั่วไป) โดยใช้ veSOLID ในการโหวตเพื่อดึงดูดรางวัลค่าธรรมเนียม

แนวทางปฏิบัติที่ดีที่สุด:

• เลือกประเภท Pool ให้เหมาะสมกับคู่โทเคน (Stable vs Volatile)
• ล็อก veSOLID เป็นระยะเวลานานเพื่อเพิ่มอำนาจโหวต
• โหวตให้กับ Pool ที่มีปริมาณการซื้อขายสูงเพื่อรับรางวัลมาก
• ระวัง Impermanent Loss โดยเฉพาะใน Volatile Pool

ความท้าทายและข้อควรระวังทางเทคนิค

แม้โปรเจกต์ของ Andre Cronje จะล้ำสมัย แต่ก็มีความท้าทายและความเสี่ยงที่นักพัฒนาควรตระหนัก

ความเสี่ยงด้าน Smart Contract

Yearn Finance เคยประสบเหตุการณ์ถูกโจมตีหลายครั้ง เช่น การโจมตี Yearn DAI Vault ในปี 2021 ที่สูญเสียเงิน 11 ล้านดอลลาร์ เนื่องจากการจัดการ Reentrancy Attack ที่ไม่รัดกุมใน Strategy บางตัว

ข้อควรระวัง:

• ใช้ ReentrancyGuard จาก OpenZeppelin ในทุกฟังก์ชันที่โอนเงิน
• หลีกเลี่ยงการใช้ delegatecall กับคอนแทรคที่ไม่น่าเชื่อถือ
• ตรวจสอบการคำนวณราคา (Price Calculation) อย่างละเอียดเพื่อป้องกัน Price Manipulation

ความท้าทายด้าน Governance

โทเคน YFI และ KP3R มีการกระจายตัวที่ค่อนข้างกระจุกตัว ทำให้กลุ่มผู้ถือโทเคนรายใหญ่สามารถมีอิทธิพลต่อการตัดสินใจได้สูง นอกจากนี้ กลไก ve(3,3) ใน Solidly ก็ถูกวิพากษ์วิจารณ์ว่าสร้าง “Whale Dominance” ที่ทำให้ผู้ถือโทเคนรายเล็กเสียเปรียบ

ข้อควรระวัง:

• ตรวจสอบการกระจายโทเคนก่อนลงทุนใน Governance Token
• ติดตามข้อเสนอ Governance อย่างสม่ำเสมอผ่าน Discord หรือ Forum
• ใช้ “Vote Delegation” หากไม่ต้องการบริหารการโหวตด้วยตนเอง

ความท้าทายด้าน Scalability

โปรเจกต์ของ Andre Cronje บน Ethereum ประสบปัญหาเรื่องค่าแก๊สที่สูง โดยเฉพาะในช่วงที่ตลาดคึกคัก การย้ายไปยัง Fantom ช่วยลดปัญหานี้ได้ แต่ก็แลกกับความเสี่ยงด้านความปลอดภัยของเครือข่ายที่มี Validator น้อยกว่า

ข้อควรระวัง:

• พิจารณาใช้ Layer 2 (เช่น Arbitrum, Optimism) สำหรับการทำธุรกรรมความถี่สูง
• ใช้ Batch Transaction เพื่อรวมหลายธุรกรรมเป็นธุรกรรมเดียว
• ตรวจสอบความเร็วในการยืนยันธุรกรรมของเครือข่ายที่เลือก

อนาคตของระบบนิเวศ Andre Cronje

Andre Cronje ประกาศ “ออกจากวงการ” หลายครั้ง แต่ก็กลับมาพร้อมนวัตกรรมใหม่เสมอ ปัจจุบันเขายังคงมีบทบาทสำคัญในการพัฒนา Fantom และโปรเจกต์ที่เกี่ยวข้อง

ทิศทางในระยะต่อไป

• Cross-Chain Interoperability: การเชื่อมต่อระหว่าง Fantom กับเครือข่ายอื่นๆ ผ่าน Bridge และ Messaging Protocol
• Real-World Assets (RWA): การนำสินทรัพย์ในโลกจริง เช่น พันธบัตรหรืออสังหาริมทรัพย์ มาสร้างเป็นโทเคนบนบล็อกเชน
• AI Integration: การใช้ AI ในการปรับกลยุทธ์ Yield Farming และการคาดการณ์ความเสี่ยง
• Modular DeFi: การพัฒนาโปรโตคอลที่สามารถประกอบกันได้เหมือน Lego Blocks

เทคโนโลยีที่กำลังมาแรง

Andre Cronje ได้แสดงความสนใจในเทคโนโลยีต่อไปนี้:

1. Account Abstraction (ERC-4337): การทำให้ Wallet มีความยืดหยุ่นมากขึ้น เช่น การจ่ายค่าแก๊สด้วยโทเคนอื่น หรือการทำธุรกรรมแบบ Batch
2. Zero-Knowledge Proofs (ZKPs): การใช้ ZK-Rollups เพื่อเพิ่มความเร็วและลดค่าใช้จ่าย โดยเฉพาะใน Fantom
3. Liquid Staking Derivatives: การสร้างโทเคนที่แทนสถานะการ Staking ที่สามารถนำไปใช้ใน DeFi ได้

ตารางเปรียบเทียบ Fantom กับคู่แข่ง:

เครื่องมือและทรัพยากรสำหรับนักพัฒนา

สำหรับนักพัฒนาที่ต้องการศึกษาและสร้างโปรเจกต์ที่ได้รับแรงบันดาลใจจาก Andre Cronje นี่คือเครื่องมือที่แนะนำ:

เครื่องมือสำหรับการพัฒนา

• Hardhat: สภาพแวดล้อมการพัฒนา Ethereum ที่รองรับการทดสอบและการ Debug
• Foundry: ชุดเครื่องมือสำหรับ Solidity ที่เร็วและมีประสิทธิภาพสูง
• The Graph: สำหรับการสร้าง Subgraph เพื่อดึงข้อมูล On-chain
• Etherscan/FtmScan: สำหรับตรวจสอบธุรกรรมและ Smart Contract

แหล่งเรียนรู้

• เอกสารทางการของ Yearn Finance: https://docs.yearn.finance/
• เอกสารทางการของ Keep3r: https://docs.keep3r.network/
• GitHub Repository ของ Andre Cronje: https://github.com/andrecronje
• YouTube Channels: Finematics, DeFi Dad, CoinBureau

แนวทางปฏิบัติในการพัฒนา

เมื่อพัฒนาโปรเจกต์ที่เกี่ยวข้องกับระบบของ Andre Cronje ควรปฏิบัติตามแนวทางเหล่านี้:

1. เริ่มต้นด้วยการ Fork โปรเจกต์ที่มีอยู่: ศึกษาโค้ดของ Yearn หรือ Keep3r จาก GitHub และปรับใช้กับความต้องการของคุณ
2. ทดสอบอย่างละเอียด: ใช้ Unit Test, Integration Test และ Fork Test บน Mainnet
3. ทำ Audit: จ้างบริษัท Audit ที่มีชื่อเสียง (เช่น Trail of Bits, OpenZeppelin) ก่อนเปิดตัว
4. วางแผน Governance: ออกแบบระบบ Governance ที่ป้องกันการโจมตีจากผู้ถือโทเคนรายใหญ่
5. ติดตามข่าวสาร: เข้าร่วม Discord และ Twitter ของโปรเจกต์เพื่อรับข้อมูลอัปเดต

บทสรุปสำหรับนักพัฒนาไทย

สำหรับนักพัฒนาและผู้สนใจในประเทศไทย การศึกษาโปรเจกต์ของ Andre Cronje ไม่เพียงแต่ช่วยให้เข้าใจหลักการทำงานของ DeFi ขั้นสูง แต่ยังเปิดโอกาสในการสร้างนวัตกรรมที่สามารถแข่งขันในระดับโลกได้ ปัจจุบันมีชุมชนนักพัฒนาไทยที่สนใจ DeFi มากขึ้น และหลายคนเริ่มสร้างโปรเจกต์ของตนเองโดยใช้แนวคิดจาก Yearn, Keep3r และ Solidly

ข้อแนะนำสำหรับการเริ่มต้น:

• เรียนรู้ Solidity และ JavaScript/TypeScript ให้เชี่ยวชาญ
• ศึกษาโค้ด Open Source ของโปรเจกต์ Andre Cronje บน GitHub
• เข้าร่วม Hackathon หรือ Bounty Program ของ Fantom หรือ Yearn
• สร้างเครือข่ายกับนักพัฒนาคนอื่นๆ ใน Discord และ Telegram กลุ่มไทย
• ทดลอง Deploy Smart Contract บน Testnet ก่อนเสมอ

Summary

Andre Cronje ได้ทิ้งมรดกทางเทคโนโลยีที่ทรงคุณค่าไว้ในวงการคริปโต ตั้งแต่ Yearn Finance ที่ปฏิวัติการบริหารสภาพคล่องอัตโนมัติ Keep3r Network ที่สร้างตลาดแรงงานแบบกระจายศูนย์ ไปจนถึง Solidly ที่นำกลไก ve(3,3) มาใช้ในการกระจายรางวัลอย่างเป็นธรรม ความสำเร็จของเขาเกิดจากการออกแบบสถาปัตยกรรมที่ซับซ้อนแต่ใช้งานได้จริง การให้ความสำคัญกับความปลอดภัย และการเปิดเผยโค้ดทั้งหมดเป็น Open Source

สำหรับนักพัฒนาและนักลงทุนในยุค Web3 การทำความเข้าใจแนวคิดของ Andre Cronje จะช่วยให้คุณสามารถสร้างและประเมินโปรเจกต์ DeFi ได้อย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น แม้ว่าบางโปรเจกต์จะมีความเสี่ยงและความท้าทาย แต่หลักการพื้นฐานที่เขาวางไว้—เช่น การแยกการตัดสินใจออกจากการดำเนินการ การใช้กลไกจูงใจที่สอดคล้องกัน และการออกแบบที่โมดูลาร์—ยังคงเป็นแนวทางที่ถูกต้องสำหรับการพัฒนาในระยะยาว

ในอนาคต เราอาจได้เห็น Andre Cronje กลับมาพร้อมนวัตกรรมที่พลิกโฉมวงการอีกครั้ง หรืออาจเป็นนักพัฒนาคนอื่นที่สานต่องานของเขา ไม่ว่ากรณีใดก็ตาม สิ่งที่แน่นอนคือระบบนิเวศที่เขาสร้างขึ้นจะยังคงเป็นรากฐานสำคัญของ DeFi ต่อไปอีกหลายปี